{"id":18070,"date":"2025-10-07T14:44:34","date_gmt":"2025-10-07T12:44:34","guid":{"rendered":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/?post_type=knoweledge_base&p=18070"},"modified":"2025-10-07T14:49:09","modified_gmt":"2025-10-07T12:49:09","slug":"paprociomania","status":"publish","type":"knoweledge_base","link":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/en\/baza-wiedzy\/paprociomania\/","title":{"rendered":"Paprociomania"},"content":{"rendered":"\n

Dzi\u0119ki znakomitej ksi\u0105\u017cce i filmowi pod tym samym tytu\u0142em Tulipanowa gor\u0105czka<\/em> o tulipanowym szale\u0144stwie w XVII wiecznej Holandii s\u0142yszeli pewnie wszyscy, ale czy wiecie, \u017ce dwie\u015bcie lat p\u00f3\u017aniej ro\u015bliny zn\u00f3w doprowadzi\u0142y do szale\u0144stwa kolekcjonowania tym razem s\u0142yn\u0105cych z pow\u015bci\u0105gliwo\u015bci Anglik\u00f3w, a wiktoria\u0144ska Anglia po prostu zwariowa\u0142a na punkcie paproci?<\/a><\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Zbierali je niemal wszyscy, pozyskiwane z natury okazy sadzono w przydomowych ogrodach, zak\u0142adano paprociarnie, li\u015bcie suszono i wk\u0142adano do zielnik\u00f3w, pojawi\u0142y si\u0119 karty kolekcjonerskie z paprociami. Motyw li\u015bci paproci zdobi\u0142 materia\u0142y, z kt\u00f3rych szyte by\u0142y suknie \u00f3wczesnych elegantek, wachlarze, chusteczki do nosa, tapety, obrusy, kruche ciasteczka typu Custard Cream, ba, paprociowej pokusie uleg\u0142y nawet s\u0142ynne brytyjskie wytw\u00f3rnie porcelany Wedgwood, Mintons Ltd i Royal Worcester, kt\u00f3re wietrz\u0105c sprzeda\u017cowy sukces wprowadzi\u0142y nowe wzornictwo naczy\u0144 z motywem li\u015bci paproci<\/a>. <\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n
\n
\"\"

\u201eZbieranie paproci\u201d, Helen Allingham, The Illustrated London News, lipiec 1871, fot. Wikipedia<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Cho\u0107 termin Pteridomania <\/strong>czyli paprociowe szale\u0144stwo (od s\u0142\u00f3w: Pteridophytes<\/em> – paprotniki i mania) pojawi\u0142 si\u0119 dopiero w 1855 roku, wyj\u0105tkowe zainteresowanie paprociami pojawi\u0142o si\u0119 w Anglii ju\u017c pod koniec lat 30. XIX wieku.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n
\n
\"\"

Charles Sillem Lidderdale: Zbieraczka paproci, 1877, fot. Wikipedia<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Hobby\u015bci amatorzy i badacze przyrodnicy wyposa\u017ceni w The Ferns of Great Britain and Ireland<\/em><\/a> lub inn\u0105 z ponad 240 publikacji na temat paproci, kt\u00f3re w\u00f3wczas wydano, wyruszali na dalsze i bli\u017csze wyprawy w g\u0142\u0105b Anglii w poszukiwaniu okaz\u00f3w do swoich kolekcji. Wilgotny klimat Wysp Brytyjskich sprzyja paprociom, a obfito\u015b\u0107 rodzimych gatunk\u00f3w, zw\u0142aszcza w hrabstwie Devon budzi\u0142a w kolekcjonerach dreszcze emocji.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Co ciekawe, w konserwatywnej pod tym wzgl\u0119dem Anglii, moda na kolekcjonowanie paproci obj\u0119\u0142a wszystkie stany spo\u0142eczne. Cytuj\u0105c przyrodnika Petera D.A. Boyda: \u201eNawet robotnik rolny lub g\u00f3rnik m\u00f3g\u0142 mie\u0107 kolekcj\u0119 brytyjskich paproci zebranych w naturze, a wsp\u00f3lne zainteresowania czasami \u0142\u0105czy\u0142y ludzi o bardzo r\u00f3\u017cnym pochodzeniu spo\u0142ecznym\u201d.<\/em><\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Wyprawy w poszukiwaniu nowych okaz\u00f3w sta\u0142y si\u0119 swoistymi wydarzeniami towarzyskimi, podczas kt\u00f3rych m\u0142odzi ludzie mogli si\u0119 spotyka\u0107 w urokliwych zak\u0105tkach na \u0142onie Natury niejako poza konwencjonalnymi, surowymi zasadami towarzyskiej etykiety. Dla cz\u0119\u015bci z nich by\u0142o to zdecydowanie co\u015b wi\u0119cej ni\u017c zbieranie paproci.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n
\n
\"\"

Skrzynia Wardiana, b\u0119d\u0105ca prekursorem terrarium, chroni\u0142a wiktoria\u0144skie kolekcje paproci przed zanieczyszczeniem powietrza tamtej epoki, fot. Wikipedia<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Pojawienie si\u0119 w Anglii paprociomanii zbieg\u0142o si\u0119 w czasie z niezwykle prostym, ale jak\u017ce donios\u0142ym dla rozwoju botaniki wynalazkiem pewnego lekarza, jednocze\u015bnie zapalonego entomologa i botanika z londy\u0144skiego East Endu \u2013 Nathaniela Warda (1781-1868<\/strong>). Ward prowadzi\u0142 praktyk\u0119 lekarsk\u0105 w Whitechapel b\u0119d\u0105c\u0105 jedn\u0105 z najbiedniejszych, zatrutych przemys\u0142owymi wyziewami cz\u0119\u015bci Londynu. Interesowa\u0142 si\u0119 zawodowo wp\u0142ywem zanieczyszczonego powietrza na zdrowie swoich pacjent\u00f3w. Zauwa\u017cy\u0142 tak\u017ce, \u017ce cho\u0107 troskliwie opiekowa\u0142 si\u0119 paprociami w swoim ogrodzie, toksyczne fabryczne dymy niszczy\u0142y ro\u015bliny.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n
\n
\"\"
Ozdobne skrzynki Warda przeznaczone do wn\u0119trz mieszkalnych, fot. Wikipedia<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Jesieni\u0105 1829 roku Ward zamkn\u0105\u0142 w szklanym s\u0142oju poczwark\u0119 motyla, kt\u00f3r\u0105 zakopa\u0142 w odrobinie wilgotnej ziemi. Wiosn\u0105 motyl si\u0119 nie pojawi\u0142, ale z ziemi wykie\u0142kowa\u0142o \u017ad\u017ab\u0142o trawy i male\u0144ka papro\u0107, narecznica samcza. Przetrwa\u0142y w s\u0142oju ca\u0142\u0105 zim\u0119 bez podlewania i bez \u017cadnej ingerencji badacza.To odkrycie zainspirowa\u0142o Nathaniela Warda do uprawy ro\u015blin w zamkni\u0119tych s\u0142ojach ustawionych na parapecie okna. W ci\u0105gu trzech lat w s\u0142ojach wyros\u0142o 30 gatunk\u00f3w paproci! Tak powsta\u0142a s\u0142ynna skrzynka Warda sk\u0142adaj\u0105ca si\u0119 z drewnianej skrzyni wype\u0142nionej wilgotnym pod\u0142o\u017cem i nakrywaj\u0105cego j\u0105 szczelnego szklanego klosza. <\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n
\n
\"\"
Skrzynka Warda na wystawie ogrodniczej w budynku by\u0142ej Uje\u017cd\u017calni przy ulicy Kr\u00f3lewskiej w Warszawie, 1866, Muzeum Narodowe w Warszawie, \u017ar\u00f3d\u0142o: Cyfrowe MNW<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

W 1834 roku skrzynk\u0119 obejrza\u0142 i opisa\u0142 w Gardener\u2019s Magazine<\/em> wp\u0142ywowy botanik John Loudon, wed\u0142ug kt\u00f3rego skrzynka Warda \u201eto najbardziej niezwyk\u0142y miejski ogr\u00f3d, jaki kiedykolwiek utworzono(\u2026). Sukces eksperyment\u00f3w pana Warda otwiera drog\u0119 do zupe\u0142nie nowych rozwa\u017ca\u0144 na temat zastosowa\u0144 tego rozwi\u0105zania przy transporcie ro\u015blin mi\u0119dzy krajami, hodowli ro\u015blin w pomieszczeniach oraz w miastach, jak r\u00f3wnie\u017c na temat tworzenia miniaturowych ogrod\u00f3w i oran\u017cerii (\u2026) stanowi\u0105cych zast\u0119pstwo dla kiepskiego widoku lub jego ca\u0142kowitego braku<\/em>\u201d. <\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

W tym samym roku Ward przetestowa\u0142 sw\u00f3j wynalazek i wys\u0142a\u0142 kliprem dwie skrzynie pe\u0142ne angielskich ro\u015blin kwiatowych i paproci do Sydney. Po p\u00f3\u0142rocznej podr\u00f3\u017cy okaza\u0142o si\u0119, \u017ce ro\u015bliny dotar\u0142y w idealnym stanie. W drodze powrotnej skrzynie wype\u0142niono gatunkami australijskimi, kt\u00f3rych stan po otwarciu skrzy\u0144 Nathaniel Ward okre\u015bli\u0142: \u201eRo\u015bliny w \u015bwietnym zdrowiu, kt\u00f3re doros\u0142y do pokrywy skrzy\u0144 i napiera\u0142y li\u015b\u0107mi na szk\u0142o<\/em>\u201d. <\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Tak rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 nowa era botanicznej kolonizacji \u015bwiata, ale to ju\u017c zupe\u0142nie inna opowie\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n
\n
\"\"
D\u0142ugosz kr\u00f3lewski, Osmunda regalis<\/em>, fot. J.Pop\u0142awska<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Wraz z rokiem tematycznym \u2013 Artystyczny Botaniczny <\/strong>\u2013 prowadzimy cykl spacer\u00f3w o powi\u0105zaniach sztuki z Natur\u0105.<\/p>\n\n\n\n

T\u0105 histori\u0105 podzieli\u0142a si\u0119 Ewa Szachowska<\/strong> \u2192 \u2013 pasjonatka ro\u015blin i historii sztuki tak z wykszta\u0142cenia, jak i z zami\u0142owania, pracuj\u0105ca w obu tych obszarach. Arteterapeutka, koordynatorka i autorka projekt\u00f3w edukacyjnych oraz wieloletnia wsp\u00f3\u0142pracowniczka Fundacji Arttransfer (od 2013). Edukatorka w Centrum Edukacji Ogrodu Botanicznego UW.<\/p>\n","protected":false},"featured_media":18083,"parent":0,"template":"","meta":{"_acf_changed":false},"tags":[],"knoweledge_categories":[161,69],"class_list":["post-18070","knoweledge_base","type-knoweledge_base","status-publish","has-post-thumbnail","hentry","knoweledge_categories-artystyczny-botaniczny","knoweledge_categories-cykle-edukacyjne"],"acf":[],"yoast_head":"\nPaprociomania - Ogr\u00f3d Botaniczny Uniwersytetu Warszawskiego<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/baza-wiedzy\/paprociomania\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Paprociomania - Ogr\u00f3d Botaniczny Uniwersytetu Warszawskiego\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Dzi\u0119ki znakomitej ksi\u0105\u017cce i filmowi pod tym samym tytu\u0142em Tulipanowa gor\u0105czka o tulipanowym szale\u0144stwie w XVII wiecznej Holandii s\u0142yszeli pewnie wszyscy, ale czy wiecie, \u017ce dwie\u015bcie lat p\u00f3\u017aniej ro\u015bliny zn\u00f3w doprowadzi\u0142y do szale\u0144stwa kolekcjonowania tym razem s\u0142yn\u0105cych z pow\u015bci\u0105gliwo\u015bci Anglik\u00f3w, a wiktoria\u0144ska Anglia po prostu zwariowa\u0142a na punkcie paproci? Zbierali je niemal wszyscy, pozyskiwane z […]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/baza-wiedzy\/paprociomania\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Ogr\u00f3d Botaniczny Uniwersytetu Warszawskiego\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-10-07T12:49:09+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/362237802_611696774470638_5062997596118889392_n.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"2048\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1367\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"6 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/baza-wiedzy\\\/paprociomania\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/baza-wiedzy\\\/paprociomania\\\/\",\"name\":\"Paprociomania - Ogr\u00f3d Botaniczny Uniwersytetu Warszawskiego\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/baza-wiedzy\\\/paprociomania\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/baza-wiedzy\\\/paprociomania\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/10\\\/362237802_611696774470638_5062997596118889392_n.jpg\",\"datePublished\":\"2025-10-07T12:44:34+00:00\",\"dateModified\":\"2025-10-07T12:49:09+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/baza-wiedzy\\\/paprociomania\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/baza-wiedzy\\\/paprociomania\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/baza-wiedzy\\\/paprociomania\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/10\\\/362237802_611696774470638_5062997596118889392_n.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/10\\\/362237802_611696774470638_5062997596118889392_n.jpg\",\"width\":2048,\"height\":1367},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/baza-wiedzy\\\/paprociomania\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/en\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Paprociomania\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/\",\"name\":\"Ogr\u00f3d Botaniczny Uniwersytetu Warszawskiego\",\"description\":\"Z ro\u015blinami, o ro\u015blinach i dla ro\u015blin\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Paprociomania - Ogr\u00f3d Botaniczny Uniwersytetu Warszawskiego","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/baza-wiedzy\/paprociomania\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Paprociomania - Ogr\u00f3d Botaniczny Uniwersytetu Warszawskiego","og_description":"Dzi\u0119ki znakomitej ksi\u0105\u017cce i filmowi pod tym samym tytu\u0142em Tulipanowa gor\u0105czka o tulipanowym szale\u0144stwie w XVII wiecznej Holandii s\u0142yszeli pewnie wszyscy, ale czy wiecie, \u017ce dwie\u015bcie lat p\u00f3\u017aniej ro\u015bliny zn\u00f3w doprowadzi\u0142y do szale\u0144stwa kolekcjonowania tym razem s\u0142yn\u0105cych z pow\u015bci\u0105gliwo\u015bci Anglik\u00f3w, a wiktoria\u0144ska Anglia po prostu zwariowa\u0142a na punkcie paproci? Zbierali je niemal wszyscy, pozyskiwane z […]","og_url":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/baza-wiedzy\/paprociomania\/","og_site_name":"Ogr\u00f3d Botaniczny Uniwersytetu Warszawskiego","article_modified_time":"2025-10-07T12:49:09+00:00","og_image":[{"width":2048,"height":1367,"url":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/362237802_611696774470638_5062997596118889392_n.jpg","type":"image\/jpeg"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Est. reading time":"6 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/baza-wiedzy\/paprociomania\/","url":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/baza-wiedzy\/paprociomania\/","name":"Paprociomania - Ogr\u00f3d Botaniczny Uniwersytetu Warszawskiego","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/baza-wiedzy\/paprociomania\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/baza-wiedzy\/paprociomania\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/362237802_611696774470638_5062997596118889392_n.jpg","datePublished":"2025-10-07T12:44:34+00:00","dateModified":"2025-10-07T12:49:09+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/baza-wiedzy\/paprociomania\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/baza-wiedzy\/paprociomania\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/baza-wiedzy\/paprociomania\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/362237802_611696774470638_5062997596118889392_n.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/362237802_611696774470638_5062997596118889392_n.jpg","width":2048,"height":1367},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/baza-wiedzy\/paprociomania\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/en\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Paprociomania"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/#website","url":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/","name":"Ogr\u00f3d Botaniczny Uniwersytetu Warszawskiego","description":"Z ro\u015blinami, o ro\u015blinach i dla ro\u015blin","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/knoweledge_base\/18070","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/knoweledge_base"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/knoweledge_base"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/18083"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=18070"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=18070"},{"taxonomy":"knoweledge_categories","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/knoweledge_categories?post=18070"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}