{"id":19724,"date":"2025-12-16T14:39:16","date_gmt":"2025-12-16T13:39:16","guid":{"rendered":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/?post_type=knoweledge_base&p=19724"},"modified":"2025-12-17T11:38:17","modified_gmt":"2025-12-17T10:38:17","slug":"giganty-i-karzelki-czyli-roslinna-ksiega-guinnessa","status":"publish","type":"knoweledge_base","link":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/en\/baza-wiedzy\/giganty-i-karzelki-czyli-roslinna-ksiega-guinnessa\/","title":{"rendered":"Giganty i karze\u0142ki, czyli ro\u015blinna Ksi\u0119ga Guinnessa"},"content":{"rendered":"\n

Zr\u00f3\u017cnicowanie natury dostrzegamy na ka\u017cdym kroku.  Inaczej wygl\u0105daj\u0105 ro\u015bliny wodne, inaczej pustynne.  Jedne gatunki \u017cyj\u0105 kr\u00f3tko, tak kr\u00f3tko, \u017ce dla nas to tylko chwila; dla innych \u017cycie ludzkie to zaledwie mgnienie.  Wszystko to wynika ze zr\u00f3\u017cnicowania warunk\u00f3w jakie panuj\u0105 na naszym globie.  Ka\u017cdy gatunek ma w tym skomplikowanym \u015bwiecie swoje miejsce, okre\u015blane przez ekolog\u00f3w jako nisza ekologiczna.  Ka\u017cdy inaczej wykorzystuje miejsce, w kt\u00f3rym przysz\u0142o mu \u017cy\u0107.  Por\u00f3wnanie organizm\u00f3w posiadaj\u0105cych odmienne strategie \u017cyciowe czasem mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 zaskakuj\u0105ce.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

R\u00f3\u017cnice mog\u0105 pojawia\u0107 si\u0119 ju\u017c na pierwszy rzut oka.  To co naj\u0142atwiej zauwa\u017cy\u0107 to rozmiar.  W tym artykule zajmiemy si\u0119 wy\u0142\u0105cznie ro\u015blinami nasiennymi, wi\u0119c odpada nam rozwa\u017canie jednokom\u00f3rkowych glon\u00f3w czy grzyb\u00f3w.  Jednak i w\u015br\u00f3d nasiennych mog\u0105 znale\u017a\u0107 si\u0119 zupe\u0142ne male\u0144stwa.  <\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Najmniejsza ro\u015blina okrytozal\u0105\u017ckowa, wolffia bezkorzeniowa<\/strong> (Wolffia arrhiza<\/strong>)<\/em> jest tak ma\u0142a, \u017ce w fili\u017cance do herbaty mo\u017cna zgromadzi\u0107 kilkaset osobnik\u00f3w tego gatunku! Ca\u0142a ro\u015blina ma nie wi\u0119cej ni\u017c 1,5 mm wielko\u015bci, maj\u0105ca kilka milimetr\u00f3w rz\u0119sa drobna<\/strong> (Lemna minor<\/em><\/strong>), to przy niej olbrzym! <\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n
\n
\"\"
Wolfia bezkorzeniowa (Wolffia arrhiza)<\/em> fot. Wikipedia<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Rz\u0119sa drobna, (Lemna minor<\/em>) fot. Wikipedia<\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Dla kontrastu osobniki niekt\u00f3rych figowc\u00f3w, dzi\u0119ki swoim korzeniom powietrznym i wytwarzanym przez nie kolejnym pniom mog\u0105 tworzy\u0107 ma\u0142e zagajniki o powierzchni wielu setek metr\u00f3w kwiadratowych.  Wolffia jest jednak ro\u015blin\u0105 wodn\u0105, blisk\u0105 krewniaczk\u0105 wspomnianej rz\u0119sy wodnej, porasta powierzchni\u0119 niewielkich zbiornik\u00f3w s\u0142odkowodnych – staw\u00f3w i jeziorek.  Podobnie jak wszystkie ro\u015bliny kwiatowe zakwita, jednak jej kwiat ma zaledwie u\u0142amek milimetra wielko\u015bci i trzeba go ogl\u0105da\u0107 pod lup\u0105! <\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

I jak tu por\u00f3wna\u0107 to male\u0144stwo z inn\u0105 kwiatow\u0105 rekordzistk\u0105 – bukietnic\u0105 Arnolda (Rafflesia arnoldii<\/em>),<\/strong> kt\u00f3rej kwiaty mog\u0105 osi\u0105ga\u0107 ponad 1 m \u015brednicy?\u00a0 Mo\u017ce jednak por\u00f3wnanie tych gatunk\u00f3w nie jest uprawnione poniewa\u017c obie ro\u015bliny r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 trybem \u017cycia – bukietnica jest bowiem paso\u017cytem malajskiej liany z rodzaju Tetrastigma<\/strong>, spokrewnionej z winoro\u015bl\u0105. \u00a0 Jednak istniej\u0105 tak\u017ce ro\u015bliny wodne o gigantycznych rozmiarach – mowa tu o gatunkach z rodzaju Victoria.\u00a0<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n
\n
\"\"
Bukietnica Arnolda (Rafflesia arnoldii<\/em>), fot. Wikipedia<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Cho\u0107 Victoria nie ma tak monstrualnych kwiat\u00f3w jak bukietnica (do najmniejszych jednak te\u017c nie nale\u017c\u0105 – s\u0105 podobne do kwiat\u00f3w grzybienia wodnego) odznacza si\u0119 za to ogromnymi p\u0142ywaj\u0105cymi li\u015b\u0107mi, kt\u00f3rych \u015brednica mo\u017ce przekracza\u0107 100 cm.  Li\u015b\u0107 taki, posiadaj\u0105cy zawini\u0119te do g\u00f3ry brzegi, mo\u017ce unie\u015b\u0107 ca\u0142kiem spore dziecko (autor niestety jest ju\u017c za du\u017cy, \u017ceby spr\u00f3bowa\u0107 p\u0142ywania na takim wiktoriowym “statku” ).  <\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

W\u015br\u00f3d ro\u015blin l\u0105dowych takie du\u017ce li\u015bcie nie s\u0105 zbyt cz\u0119ste, jednak np. palmy s\u0105 pod tym wzgl\u0119dem niew\u0105tpliwymi rekordzistkami, poniewa\u017c ich li\u015bcie mog\u0105 dorasta\u0107 nawet do kilku metr\u00f3w d\u0142ugo\u015bci (nie s\u0105 jednak ca\u0142obrzegie i maja podzielon\u0105 blaszk\u0119 li\u015bciow\u0105).  Nie bez kozery z ogonk\u00f3w li\u015bciowych niekt\u00f3rych gatunk\u00f3w (np. palmy kokosowej) mo\u017cna robi\u0107 p\u0142oty!   <\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

W\u015br\u00f3d gatunk\u00f3w drzewiastych, kt\u00f3re mo\u017cna uprawia\u0107 w Polsce najwi\u0119ksze li\u015bcie ma k\u0142\u0119k ameryka\u0144ski (Gymnocladus diocus<\/em>)<\/strong> – drzewo spotykane niekiedy w parkach.  Jego podw\u00f3jniepierzastoz\u0142o\u017cone li\u015bcie mog\u0105 osi\u0105ga\u0107 do 1 metra d\u0142ugo\u015bci.  Nie jest to jednak rekord je\u015bli pod uwag\u0119 we\u017amiemy ro\u015bliny zielne – spotykane w Polsce coraz cz\u0119\u015bciej azjatyckie barszcze (Heracleum mantegazzianum i H. sosnowskyi)<\/em><\/strong> mog\u0105 mie\u0107 jeszcze wi\u0119ksze li\u015bcie – do tego niebezpieczne, bo powoduj\u0105ce oparzenia!  Podobne a nawet wi\u0119ksze rozmiary, do 3 metr\u00f3w, osi\u0105gaj\u0105 li\u015bcie pochodz\u0105cego z Ameryki Po\u0142udniowej parzeplinu (Gunnera<\/em>) <\/strong>sadzonego niekiedy w ogrodach botanicznych. <\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n
\n
\"Obrazek
Dziwid\u0142o olbrzymie, Amorphophallus titanum<\/em>, fot. I. Kuzyszyn<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Ro\u015blina ta ma r\u00f3wnie\u017c du\u017ce kwiatostany, jednak nie mo\u017ce konkurowa\u0107 z dziwid\u0142em olbrzymim <\/strong>(Amorphophallus titanum<\/strong><\/em>),<\/a> kt\u00f3rego kwiatostan osi\u0105ga do 2 m. wysoko\u015bci.  Oczywi\u015bcie istniej\u0105 tak\u017ce gatunki o kwiatostanach wy\u017cszych np. niekt\u00f3re agawy czy palmy, jednak fakt, \u017ce kwiatostan dziwid\u0142a wytwarzany jest przez jedn\u0105 podziemn\u0105 cebule robi wra\u017cenie.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Nie tak wielkie, ale za to bardzo ci\u0119\u017ckie s\u0105 kwiatostany chlebowca (Artocarpus<\/strong><\/em>), po zawi\u0105zaniu owoc\u00f3w mog\u0105 osi\u0105ga\u0107 mas\u0119 kilkunastu kilogram\u00f3w.\u00a0 Nie jest to jednak rekord – znacznie ci\u0119\u017csze mog\u0105 by\u0107 pojedyncze owoce dyni (Cucurbita pepo)<\/em> <\/strong>– zdarzaj\u0105 si\u0119 takie, kt\u00f3re warz\u0105 100 kg; jednym owocem mo\u017ce naje\u015b\u0107 si\u0119 ca\u0142a, wcale niema\u0142a, wioska!\u00a0 Dobrze, \u017ce rosn\u0105 na ziemi, strach bowiem pomy\u015ble\u0107, co by si\u0119 sta\u0142o jakby taka ‘drobinka’ spad\u0142a np. na samoch\u00f3d.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n
\n
\"\"
Chlebowiec (Artocarpus<\/em>) fot. Wikipdia<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Dynia (Cucurbita<\/em>) fot. Wikipdia<\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Na drugim ko\u0144cu tej owocowej listy znajduj\u0105 si\u0119 storczyki.<\/a>\u00a0 Pojedynczy owoc zawiera tysi\u0105ce male\u0144kich nasionek, z kt\u00f3rych ka\u017cde osi\u0105ga zaledwie od 0,5 do kilku mm d\u0142ugo\u015bci.\u00a0 S\u0105 one tak lekkie, \u017ce przenoszone wiatrem mog\u0105 przebywa\u0107 nawet ponad 100 km – milion nasion warzy zaledwie kilka gram\u00f3w.\u00a0\u00a0<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Wiele rekord\u00f3w ro\u015blinnych nale\u017cy do drzew.\u00a0 S\u0105 to bez w\u0105tpienia najwi\u0119ksze, je\u015bli chodzi o mas\u0119 i rozmiary organizmy ro\u015blinne na ziemi.\u00a0 Do grupy najwy\u017cszych na \u015bwiecie drzew<\/a> nale\u017c\u0105 sekwoja wieczniezielona (Sequoia sempervirens<\/em>), mamutowiec olbrzymi (Sequoiadendron giganteum)<\/em>, daglezja zielona (Pseudotsuga menziesii)<\/em> i eukaliptus (Eucalyptus regnans<\/em>).<\/strong>\u00a0<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Wszystkie mog\u0105 osi\u0105ga\u0107 ponad 100 metr\u00f3w wysoko\u015bci.  Tak\u017ce pod wzgl\u0119dem wieku s\u0105 imponuj\u0105ce – np. mamutowiec mo\u017ce do\u017cywa\u0107 3500 lat.  Nie jest to jednak drzewo najstarsze!  Palm\u0119 pierwsze\u0144stwa dzier\u017c\u0105 bowiem sosny – niekt\u00f3re rosn\u0105ce w Newadzie sosny d\u0142ugowieczne (Pinus longaeva<\/em>)<\/strong> maj\u0105 ponad 4500 lat, spokrewnione z nimi sosny o\u015bciste (Pinus aristata<\/em>) <\/strong>s\u0105 tylko nieco m\u0142odsze.  <\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n
\n
\"\"
D\u0105b szypu\u0142kowy (Quercus robur<\/em>) zwany Bartkiem, fot. Wikipedia<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

W Polsce nie mamy niestety a\u017c takich matuzalem\u00f3w – wydaje si\u0119, \u017ce najstarszym polskim drzewem jest d\u0105b szypu\u0142kowy <\/strong>(Quercus robur<\/strong><\/em>) zwany Bartkiem, licz\u0105cy sobie ponad 600 lat.  <\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n
\n
\"\"
Cis pospolity (Taxus baccata<\/em>) z Henrykowa Lubie\u0144skiego, fot. Wikipedia<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Jednak niekt\u00f3rzy dendrolodzy sk\u0142aniaj\u0105 si\u0119 ku twierdzeniu, \u017ce miano to przypada raczej cisowi pospolitemu (Taxus baccata) z Henrykowa Lubie\u0144skiego,<\/strong> kt\u00f3ry wed\u0142ug pewnych szacunk\u00f3w ma mie\u0107 1200 lat!  <\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

R\u00f3wnie\u017c w innych krajach europejskich takie starowinki jak ameryka\u0144skie sosny si\u0119 nie zdarzaj\u0105 jednak ju\u017c okazy tysi\u0105cletnie mo\u017cna spotka\u0107 w\u015br\u00f3d przedstawicieli kilkunastu gatunk\u00f3w – na przyk\u0142ad oliwki europejskiej (Olea europaea<\/em>) <\/strong><\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n
\n
\"\"
Oliwka europejska (Olea europaea<\/em>)\u00a0fot. Wikipedia<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Jak wiemy drzewa rosn\u0105 wolno, za\u015b w kategorii ro\u015blin rosn\u0105cych najszybciej niezagro\u017cone wydaj\u0105 si\u0119 bambusy – niekt\u00f3re gatunki tych gigantycznych traw maj\u0105 tempo wzrostu rz\u0119du 1 metra na dob\u0119!  Ro\u015bliny te rosn\u0105 jednak w wyj\u0105tkowo sprzyjaj\u0105cych warunkach – w wilgotnych i ciep\u0142ych lasach Azji.  Gatunki zasiedlaj\u0105ce miejsca niekorzystne rosn\u0105 znacznie wolniej – wspomniana wcze\u015bniej d\u0142ugowieczna sosna o\u015bcista jest ca\u0142kiem niewielkim drzewem.  Tak\u017ce w Polsce mo\u017cna spotka\u0107 ponadstuletnie sosny o kilkucentymetrowej \u015brednicy pnia – sosny te porastaj\u0105 ubogie torfowiska, gdzie trudne warunki \u017cycia nie pozwalaj\u0105 na osi\u0105gni\u0119cie wi\u0119kszych rozmiar\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Literatura<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Z. Podbielkowski “S\u0142ownik ro\u015blin u\u017cytkowych” PWRiL, Warszawa 1989.<\/p>\n\n\n\n

W. Seneta, J. Dolatowski “Dendrologia” Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1997.  <\/p>\n\n\n\n

“Wielka Encyklopedia Przyrody. Ro\u015bliny kwiatowe, tom 1 i 2.” MUZA S.A. Warszawa 1998.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>
\n

Naszym rozm\u00f3wc\u0105 jest dyrektor Ogrodu Botanicznego UW, prof. dr hab.<\/strong> Marcin Zych<\/strong> \u2013 biolog, badacz ewolucjonista, etnobotanik, od lat zajmuj\u0105cy si\u0119 skomplikowanymi relacjami ro\u015blin z zapylaczami. Wi\u0119cej \u2192<\/strong><\/a><\/p>\n<\/div><\/div>\n","protected":false},"featured_media":19726,"parent":0,"template":"","meta":{"_acf_changed":false},"tags":[107],"knoweledge_categories":[69,169],"class_list":["post-19724","knoweledge_base","type-knoweledge_base","status-publish","has-post-thumbnail","hentry","tag-baza-wiedzy","knoweledge_categories-cykle-edukacyjne","knoweledge_categories-okiem-profesora"],"acf":[],"yoast_head":"\nGiganty i karze\u0142ki, czyli ro\u015blinna Ksi\u0119ga Guinnessa - Ogr\u00f3d Botaniczny Uniwersytetu Warszawskiego<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/baza-wiedzy\/giganty-i-karzelki-czyli-roslinna-ksiega-guinnessa\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Giganty i karze\u0142ki, czyli ro\u015blinna Ksi\u0119ga Guinnessa - Ogr\u00f3d Botaniczny Uniwersytetu Warszawskiego\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Zr\u00f3\u017cnicowanie natury dostrzegamy na ka\u017cdym kroku.  Inaczej wygl\u0105daj\u0105 ro\u015bliny wodne, inaczej pustynne.  Jedne gatunki \u017cyj\u0105 kr\u00f3tko, tak kr\u00f3tko, \u017ce dla nas to tylko chwila; dla innych \u017cycie ludzkie to zaledwie mgnienie.  Wszystko to wynika ze zr\u00f3\u017cnicowania warunk\u00f3w jakie panuj\u0105 na naszym globie.  Ka\u017cdy gatunek ma w tym skomplikowanym \u015bwiecie swoje miejsce, okre\u015blane przez ekolog\u00f3w jako […]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/baza-wiedzy\/giganty-i-karzelki-czyli-roslinna-ksiega-guinnessa\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Ogr\u00f3d Botaniczny Uniwersytetu Warszawskiego\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-12-17T10:38:17+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/01www.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1200\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"800\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"9 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/baza-wiedzy\\\/giganty-i-karzelki-czyli-roslinna-ksiega-guinnessa\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/baza-wiedzy\\\/giganty-i-karzelki-czyli-roslinna-ksiega-guinnessa\\\/\",\"name\":\"Giganty i karze\u0142ki, czyli ro\u015blinna Ksi\u0119ga Guinnessa - Ogr\u00f3d Botaniczny Uniwersytetu Warszawskiego\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/baza-wiedzy\\\/giganty-i-karzelki-czyli-roslinna-ksiega-guinnessa\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/baza-wiedzy\\\/giganty-i-karzelki-czyli-roslinna-ksiega-guinnessa\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/12\\\/01www.jpg\",\"datePublished\":\"2025-12-16T13:39:16+00:00\",\"dateModified\":\"2025-12-17T10:38:17+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/baza-wiedzy\\\/giganty-i-karzelki-czyli-roslinna-ksiega-guinnessa\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/baza-wiedzy\\\/giganty-i-karzelki-czyli-roslinna-ksiega-guinnessa\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/baza-wiedzy\\\/giganty-i-karzelki-czyli-roslinna-ksiega-guinnessa\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/12\\\/01www.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/12\\\/01www.jpg\",\"width\":1200,\"height\":800},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/baza-wiedzy\\\/giganty-i-karzelki-czyli-roslinna-ksiega-guinnessa\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/en\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Giganty i karze\u0142ki, czyli ro\u015blinna Ksi\u0119ga Guinnessa\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/\",\"name\":\"Ogr\u00f3d Botaniczny Uniwersytetu Warszawskiego\",\"description\":\"Z ro\u015blinami, o ro\u015blinach i dla ro\u015blin\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.ogrod.uw.edu.pl\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Giganty i karze\u0142ki, czyli ro\u015blinna Ksi\u0119ga Guinnessa - Ogr\u00f3d Botaniczny Uniwersytetu Warszawskiego","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/baza-wiedzy\/giganty-i-karzelki-czyli-roslinna-ksiega-guinnessa\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Giganty i karze\u0142ki, czyli ro\u015blinna Ksi\u0119ga Guinnessa - Ogr\u00f3d Botaniczny Uniwersytetu Warszawskiego","og_description":"Zr\u00f3\u017cnicowanie natury dostrzegamy na ka\u017cdym kroku.  Inaczej wygl\u0105daj\u0105 ro\u015bliny wodne, inaczej pustynne.  Jedne gatunki \u017cyj\u0105 kr\u00f3tko, tak kr\u00f3tko, \u017ce dla nas to tylko chwila; dla innych \u017cycie ludzkie to zaledwie mgnienie.  Wszystko to wynika ze zr\u00f3\u017cnicowania warunk\u00f3w jakie panuj\u0105 na naszym globie.  Ka\u017cdy gatunek ma w tym skomplikowanym \u015bwiecie swoje miejsce, okre\u015blane przez ekolog\u00f3w jako […]","og_url":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/baza-wiedzy\/giganty-i-karzelki-czyli-roslinna-ksiega-guinnessa\/","og_site_name":"Ogr\u00f3d Botaniczny Uniwersytetu Warszawskiego","article_modified_time":"2025-12-17T10:38:17+00:00","og_image":[{"width":1200,"height":800,"url":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/01www.jpg","type":"image\/jpeg"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Est. reading time":"9 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/baza-wiedzy\/giganty-i-karzelki-czyli-roslinna-ksiega-guinnessa\/","url":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/baza-wiedzy\/giganty-i-karzelki-czyli-roslinna-ksiega-guinnessa\/","name":"Giganty i karze\u0142ki, czyli ro\u015blinna Ksi\u0119ga Guinnessa - Ogr\u00f3d Botaniczny Uniwersytetu Warszawskiego","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/baza-wiedzy\/giganty-i-karzelki-czyli-roslinna-ksiega-guinnessa\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/baza-wiedzy\/giganty-i-karzelki-czyli-roslinna-ksiega-guinnessa\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/01www.jpg","datePublished":"2025-12-16T13:39:16+00:00","dateModified":"2025-12-17T10:38:17+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/baza-wiedzy\/giganty-i-karzelki-czyli-roslinna-ksiega-guinnessa\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/baza-wiedzy\/giganty-i-karzelki-czyli-roslinna-ksiega-guinnessa\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/baza-wiedzy\/giganty-i-karzelki-czyli-roslinna-ksiega-guinnessa\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/01www.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/01www.jpg","width":1200,"height":800},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/baza-wiedzy\/giganty-i-karzelki-czyli-roslinna-ksiega-guinnessa\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/en\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Giganty i karze\u0142ki, czyli ro\u015blinna Ksi\u0119ga Guinnessa"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/#website","url":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/","name":"Ogr\u00f3d Botaniczny Uniwersytetu Warszawskiego","description":"Z ro\u015blinami, o ro\u015blinach i dla ro\u015blin","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/knoweledge_base\/19724","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/knoweledge_base"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/knoweledge_base"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/19726"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=19724"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=19724"},{"taxonomy":"knoweledge_categories","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ogrod.uw.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/knoweledge_categories?post=19724"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}